De impact van zomerprogramma’s op de studiestart van studenten

Bij de Hogeschool van Amsterdam deden Izaak Dekker en Lieve de Coninck van het Lectoraat Kansrijke Schoolloopbanen in een Diverse Stad samen met collega’s van VU Amsterdam, Universiteit van Amsterdam, Erasmus Universiteit Rotterdam en Universiteit Maastricht onderzoek naar de impact van zomerbrugprogramma’s.

Voor dit onderzoek werden 250 nieuwe studenten willekeurig verdeeld over twee programma’s:

1. een sociologisch programma: gericht op het vergroten van academisch kapitaal, specifiek voor eerstegeneratiestudenten. Denk aan workshops over netwerken, de weg vinden in de organisatie en financiën;
2. een psychologisch programma: gericht op mindset en metacognitie voor álle studenten. Hierin stonden effectieve leerstrategieën centraal, het stellen van doelen en het geloof in het belang van inzet.

Onverwacht interactie-effect
Het onderzoeksteam ontdekte dat de psychologische aanpak deed wat de onderzoekers hoopten: het verbeterde significant de groeimindset, het geloof in het belang van inspanning en de kennis over effectieve leerstrategieën. De sociologische aanpak had een onverwacht interactie-effect: het versterkte het geloof in het belang van inspanning bij eerstegeneratiestudenten, maar verlaagde deze juist bij hun medestudenten die niet de eersten in hun familie waren die gingen studeren. Beide programma’s hielpen bij oriëntatie: zowel aanpak A als B zorgde ervoor dat studenten hun weg wisten te vinden in de hogeschool en al wat medestudenten kenden.

Minder chaotische start
Uit interviews bleek dat de meeste studenten veel waarde hechtten aan de praktische en sociale oriëntatie die het programma bood. De medestudenten die ze ontmoetten hielpen hen bij het vinden van informatie en het begrijpen van het online leersysteem. Hierdoor ervoeren ze een minder chaotische of overweldigende start bij hun opleiding.

Wat betekent dit voor het onderwijs?
Op basis van deze studie adviseren de onderzoekers:

1. Goed rekening te houden met hoe overweldigend het is om in een nieuwe omgeving tussen nieuwe mensen te zitten: prop die eerste dag(en) dus niet gelijk vol met informatie.
2. Zorg ervoor dat medestudenten of docenten de nieuwe studenten echt bij de hand nemen voor introductie tot de (digitale) systemen.
3. Houd rekening met grote verschillen tussen behoeften aan leuke sociale activiteiten en behoefte aan inhoud en vaardigheden.

U leest alle details, de methodologie en de implicaties voor de praktijk in het tijdschrift Higher Education.