Conferentie 2020: de coronatijd en de gevolgen voor het onderwijs

De jaarlijkse OPeRA-conferentie stond in het teken van het thema ‘De coronatijd en de gevolgen voor het onderwijs’ en vond online plaats op 8 oktober 2020 van 13.00 tot 15.15 uur via Zoom en/of YouTube.

Thema
De coronatijd heeft grote impact op het onderwijs en op leerlingen, studenten en docenten. Wat zijn de gevolgen voor de kansengelijkheid na de periode van afstandsonderwijs en hoe kan die worden bevorderd? Welke impact heeft dit op het welzijn, de betrokkenheid en het studiegedrag van studenten en op het werk en welzijn van docenten? En welke lessen kunnen we trekken uit de omschakeling naar online onderwijs en toetsing?

Samenwerking
De conferentie werd georganiseerd in samenwerking met de deelnemende instellingen: VU, UvA, HvA, Inholland en AHK, de deelnemende scholen voor voortgezet onderwijs in de regio Amsterdam en omgeving en de netwerken Pre-University College en Bètapartners.

Keynote: ‘Kansen(on)gelijkheid in Coronatijd’
Sinds maart jl. is de wereld als gevolg van Corona er heel anders komen uit te zien. Ook voor jongeren in het (hoger) onderwijs in Nederland. Uit de eerste onderzoeken blijkt dat de gevolgen van Corona voor jongeren groot zijn en ook kunnen leiden tot toenemende kansenongelijkheid in het Nederlandse onderwijs. En daarmee in de Nederlandse samenleving.

In hun bijdrage reflecteren Maurice Crul en Machteld de Jong op het vraagstuk van kansen(on)gelijkheid in Coronatijd voor jongeren in het (hoger) onderwijs. Ze laten aan de hand van vier paradoxen zien hoe jongeren deze tijd beleven en bieden concrete handvatten aan onderwijsinstellingen om kansenongelijkheid te voorkomen. Zie hieronder de video van de keynote en vind hier de bijbehorende presentatie.

Prof. dr. Maurice Crul
(Hoogleraar Onderwijs en Diversiteit aan de Vrije Universiteit in Amsterdam)
Hij is een expert op het gebied van onderwijs en arbeidsmarkt loopbanen van migrantenjongeren in internationaal perspectief. Meer recent houdt hij zich ook bezig met de participatie van mensen zonder migratie-achtergrond in heel diverse steden.

Dr. Machteld de Jong
(Lector Diversiteitvraagstukken aan de Hogeschool Inholland)
Ze houdt zich bezig met vraagstukken waarin jongeren (met een migratie-achtergrond) centraal staan als het gaat om kansengelijkheid in het onderwijs en in de Nederlandse samenleving. Samen met Huub Nelis schreef ze het boek Help. Onze school is gekleurd! dat landelijk veel positieve aandacht heeft gekregen.

Sessies
Na de keynotes konden de 120 deelnemers kiezen uit drie interactieve subsessies. De keynote en een filmpje met praktijkverhalen van leerlingen, studenten en docenten zijn hier terug te kijken.

Subsessie: ‘Online toetsing op afstand – in een maand van 0 naar 100 ’
In deze sessie werd een inkijkje gegeven in de manier waarop de faculteit Economie en Bedrijfskunde bij de UvA online surveillance op afstand met Proctorio heeft ingevoerd. Deze invoering is in zeer korte tijd gerealiseerd, al vroeg in de Coronacrisis. Aan bod kwamen de eigenschappen van online proctoring met geautomatiseerde detectie van mogelijk verdacht gedrag en de controle op fraude na afloop inclusief een korte demo, overwegingen die doorslaggevend zijn geweest bij de invoering, het soort toetsen dat zich wel en niet leent voor deze vorm van online proctoring, goede en slechte ervaringen en praktische adviezen voor instellingen die online proctoring overwegen.

Dr. Annemarie Zand Scholten
(Director Centre for Educational Innovation bij Economics & Business aan de Universiteit van Amsterdam)
Na haar promotie in de Psychologische Methodenleer aan de UvA was ze bij Pedagogiek en Onderwijskunde opleidingsdirecteur en kortstondig miss MOOC voor de Faculteit Maatschappij en Gedragswetenschappen. Bij Economie en Bedrijfskunde is ze zich gaan richten op onderwijsinnovatie en deed onder andere onderzoek naar (gebrek aan) aanwezigheid (fysiek of virtueel) bij hoorcolleges en webcolleges. Ook droeg ze bij aan de totstandkoming van Teaching and Learning Centres (TLC’s) aan de UvA. Bij aanvang van de Corona-crisis heeft ze in een klein team van TLC-managers de informatievoorziening voor docenten op poten gezet via de Keep on Teaching pages, en meer recent de Educational Redesign Aid. Daarnaast was ze medeverantwoordelijk voor de invoering van online surveillance op afstand met behulp van Proctorio en zeer recentelijk nauw betrokken bij de realisatie van het Hybrid Learning Theatre.

Subsessie: ‘De impact van de coronacrisis op het welzijn, betrokkenheid en studiegedrag van studenten’
Door het coronavirus hebben studenten te maken met grote veranderingen in hun dagelijks leven waaronder de wijze waarop zij onderwijs hebben gevolgd. Een aantal hoger onderwijsinstellingen in Nederland heeft deelgenomen aan een grote internationale welzijnsstudie die tot doel had inzicht te krijgen in (veranderingen in) het welzijn van studenten door de coronacrisis. Op een interactieve wijze werden de belangrijkste resultaten voor Nederland doorgenomen. Aan bod kwamen: stress, depressieve gevoelens, leefgewoonten en motivatie, studiegedrag en tevredenheid over genomen maatregelen door de instellingen en overheid. Na deze sessie waren de deelnemers op de hoogte van de impact van de coronacrisis op het welzijn, betrokkenheid en studiegedrag van studenten. Zie hier de bijbehorende presentatie.

Dr. Levi van Dam
(Docent en onderzoeker bij de UvA, landelijk kwartiermaker innovatienetwerk Garage2020 en oprichter stichting JIM)
&
Naomi Koning, MSc
(Forensisch orthopedagoog en buitenpromovendus aan de Universiteit van Amsterdam)
Zij is buitenpromovendus op het onderwerp ‘jongeren en Corona’.

Subsessie: ‘Werk en welzijn van medewerkers in tijden van corona: eerste lessen uit onderzoek onder medewerkers op de Hogeschool van Amsterdam’
Professionals in het onderwijs bevinden zich in een unieke situatie als gevolg van de COVID 19-uitbraak. De digitale en sociale transformatie die als het gevolg van die uitbraak in gang is gezet, heeft een grote impact op het professioneel handelen: bijvoorbeeld op de manier waarop (virtueel) wordt samengewerkt in teams en uiteraard op de manier waarop het onderwijs wordt vormgegeven. Daarnaast heeft de manier waarop we met elkaar sinds half maart ons werk vormgeven ook invloed op het welzijn van onderwijsmedewerkers.
The Work Lab van de Hogeschool van Amsterdam onderzocht vanaf april 2020 deze impact in de Hogeschool van Amsterdam. In hun bijdrage presenteerden Daniel en Amy de resultaten van het kwalitatieve onderzoek onder HvA medewerkers en reflecteerden ze op de implicaties voor onderwijsmedewerkers in het middelbaar en hoger onderwijs, bestuurders en ondersteunende diensten. Zie hieronder de bijbehorende presentatie en infographic.

Dr. Daniël van Middelkoop
(Lector Teamprofessionalisering verbonden aan de onderzoeksgroep The Work Lab van de Hogeschool van Amsterdam)
Hij doet longitudinaal actie-onderzoek naar en in teams en werkt vanuit de overtuiging dat professionals een bepalende factor zijn in de kwaliteit van (complex) werk in organisaties. Met het werk van de onderzoeksgroep wil hij een bijdrage leveren aan het versterken van individuele professionals en professionele teams in zowel de publieke als de private sector. Daniel en Amie doen sinds april 2020 onderzoek naar de impact van de Coronacrisis op het werk en welzijn van medewerkers van de Hogeschool van Amsterdam.

Amie van Woudenberg, Msc
(Docent leiderschap en verandermanagement aan de Hogeschool van Amsterdam)
Bij de HVA werkt zij onder andere aan de internationalisering van AMSIB (Amsterdam School of International Business). Zij werkt aan haar promotieonderzoek met als onderwerp welzijn in global virtual teams.

Programma